BASıN KARTı BAşVURUSU: ŞARTLAR, BELGELER VE ADıM ADıM SüREç

Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç

Basın Kartı Başvurusu: Şartlar, Belgeler ve Adım Adım Süreç

Blog Article

Basın kartı başvurusu için aranan şartları, 5 kart türünü, kurum kontenjanlarını ve iptal hâllerini güncel yönetmeliğe göre adım adım öğrenin.

Basın kartı, Türkiye'de gazetecilik mesleğini icra edenlerin kimliğini resmî olarak belgeleyen ve İletişim Başkanlığı tarafından verilen en temel meslek belgesidir. Haber takibinden resmî akreditasyonlara kadar pek çok süreçte bu kartın sunduğu tanınırlık belirleyici olur .

Bu rehberde ; kart türlerini, aranan nitelikleri , kuruluşların taşıması gereken nitelikleri, başvuru aşamalarını, başvuruları karara bağlayan Komisyonun değerlendirme yöntemini ve kartın iade edilmesi gereken durumları yönetmelik maddelerine dayanarak ele alıyoruz . Amacımız, okumayı tamamladığınızda başvurunuzu hatasız olarak planlayabilmeniz.

Basın Kartı Nedir?

Basın kartı, Basın Kartı Yönetmeliği'nde belirtilen kişilere İletişim Başkanlığınca verilen ve tüm resmî ve özel kuruluşlar tarafından kabul edilen resmî nitelikte bir kimlik belgesidir. Kart; medya mensuplarının, yayın sahiplerinin ve enformasyon görevlilerinin gazetecilik faaliyetini belgeler .

Kart, kişinin kendi başına edinebileceği bir belge değildir. Çoğu başvuruda kişinin bir medya kuruluşunda 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşmeyle çalışması, çalıştığı medya kuruluşunun da yönetmelikteki nitelikleri taşıması gerekir. Diğer bir deyişle başvuru çift taraflı bir değerlendirmedir: hem kişi hem kurum incelenir .

Sarı Basın Kartı ile Basın Kartı Aynı Şey mi?

"Sarı basın kartı" ifadesi, resmî bir kart türünün adı değildir ; kartın bilinen tasarımına gönderme yaparak ortaya çıkmış yerleşik bir kullanımdır . Resmî düzenlemede sadece beş tür sayılır ve günlük kullanımda "sarı kart" ifadesi geçtiğinde çoğunlukla göreve bağlı basın kartı anlaşılır .

Basın Kartını Düzenleyen Mevzuat

Basın kartının yasal temeli , 5187 sayılı Basın Kanunu'nun ek 1 ila ek 8'inci maddeleridir. Bu kanuni dayanakla hazırlanan Basın Kartı Yönetmeliği, 9/4/2023 tarihli ve 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konmuş ve 10/4/2023 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanmıştır . Bu düzenleme , 2018 tarihli eski yönetmeliği yürürlükten kaldırmıştır .

Yönetmelikte 6/6/2024 tarihli ve 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bazı değişiklikler yapılmıştır . Bu revizyonla; sürekli basın kartı için gereken 18 yıllık sürenin hesaplanmasında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayının dikkate alınacağı açıkça belirtilmiş, Anadolu Ajansı ve TRT'de kart alabilecek unvanlar güncellenmiş ve radyo-televizyonlarda kart alabilecekler arasına fotoğrafçı unvanı da girmiştir.

  • Temel kanun: 5187 sayılı Basın Kanunu (ek maddeler)
  • Yönetmelik: 7051 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe giren yönetmelik
  • Son değişiklik: 8624 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 6/6/2024)
  • Sözleşme şartı: 5953 sayılı Kanun'a uygun hizmet sözleşmesi
  • Etik çerçeve: Basın İlan Kurumu'nun basın ahlak esasları

Önemli bir not: Düzenlemeler değişikliğe açık olduğundan, başvuru öncesinde İletişim Başkanlığının resmî sitesinden güncel metni kontrol etmeniz önemlidir.

Basın Kartı Türleri Nelerdir?

Yürürlükteki düzenlemeye göre toplam beş kart türü tanımlanmıştır. Her kart türünün kimlere verildiği ve başvuru koşulları ayrı ayrı belirlenmiştir. Size uygun türü seçmek , sürecin ilk ve en önemli adımıdır .

1. Göreve Bağlı Basın Kartı

Bir medya kuruluşuna bağlı olarak çalışan Türk vatandaşı medya mensuplarına ve enformasyon görevlilerine verilen karttır. En çok başvurulan kart türü budur; başvuranın genel şartların eksiksiz tamamını sağlaması gerekir. TRT kanalıyla yapılan başvurularda ise 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ve kesintisiz çalışma şartı aranmaz .

2. Süreli Basın Kartı

Yabancı medya kuruluşları adına Türkiye'yi kapsayan bir görev alanında çalışan muhabirlere verilen karttır. Kart talep edenin; görevlendirme belgesini sunması , 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu'na göre çalışma izninin bulunması ve bağlı olduğu kurumun merkez ülkesinin Türkiye'deki temsilciliğinden takdim mektubu sunması gerekir. Kart, görev süresini aşmamak üzere verildiği yılın sonuna kadar kullanılabilir.

3. Geçici Basın Kartı

Türkiye'ye belirli bir haber, zirve ya da etkinlik için geçici olarak gelen yabancı gazetecilere yönelik karttır. Geçici kart, görev süresi dikkate alınarak üç ayı geçmemek üzere verilir ve istenirse tek seferlik olarak süresi uzatılabilir .

4. Serbest Basın Kartı

Geçici bir süreyle çalışmayan ya da yurt dışında serbest gazetecilik yapan Türk vatandaşı medya mensuplarına verilir. Başvurunun , en az bir yıl çalışılan kuruluştan ayrıldıktan sonra bir ay içinde yapılması şarttır . Verilecek kartın süresi , daha önce kart taşınan yıla göre belirlenir :

  • Kart kıdemi 5 yıla kadar olanlara 12 ay süreli kart
  • Kart kıdemi 5 ila 10 yıl olanlara 18 ay süreli kart
  • 10 yılı aşkın kart sahipliği olanlara 24 aylık kart

Yabancı bir ülkede bağımsız olarak serbest gazetecilik yapanlarda da durumun ilgili ülkedeki büyükelçilik veya konsolosluk tarafından doğrulanması şarttır.

5. Sürekli Basın Kartı

En az 18 yıl mesleki hizmeti bulunan medya mensupları ile en az 18 yıl kart taşıyan enformasyon görevlilerine ömür boyu verilen karttır. Kıdem hesabında serbest kartla geçen dönemlerin en fazla 24 ayı dikkate alınır . Sürekli kart için bir kuruluşta çalışıyor olma şartı istenmez ; buna karşın yabancı medya mensuplarına sürekli kart verilmez .

Basın Kartı Şartları Nelerdir?

Başvurulan tür fark etmeksizin, Türk vatandaşı başvuru sahiplerinde yönetmeliğin 8. maddesindeki genel şartlar kontrol edilir. Listedeki maddelerden tek biri dahi sağlanmazsa başvuru reddedilir :

  1. 18 yaşını bitirmiş olmak.
  2. En az lise veya dengi bir okuldan mezun olmak.
  3. Kısıtlılık veya kamu hizmetinden yasaklılık hâli bulunmamak.
  4. Kasten işlenen bir suçtan beş yıl veya daha fazla hapis cezası almamış olmak.
  5. Dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, iftira, rüşvet, kaçakçılık gibi yönetmelikte listelenen suçlardan hüküm giymemiş olmak.
  6. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ve 6415 sayılı Kanun kapsamındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
  7. 5187 sayılı Kanun'un 25. maddesinin ikinci fıkrasındaki suçlardan hüküm giymemiş olmak.
  8. Fikir işçisi sözleşmesiyle çalışmak ve mücbir sebep olmadıkça bir aydan fazla çalışmaya ara vermemek.
  9. Medya dışı herhangi bir ticari işle uğraşmamak.

Listedeki son iki madde; süreli yayın sahipleri ve tüzel kişi temsilcileri, radyo ve televizyonların yönetim kurulu başkanları, kamu kurumlarında kart alabilecek çalışanlar ve yabancı basın kuruluşlarında çalışan Türk vatandaşları için istenmez. Enformasyon görevlisi sıfatıyla başvuranlardan bunlara ek olarak görev yaptığı birimi ve kadro unvanını gösteren, üst yönetici tarafından imzalanmış bir görev yazısı talep edilir .

Sahada en çok görülen hata, sözleşmenin 5953 sayılı Kanun'a değil genel iş kanununa göre yapılmış olmasıdır . Beyannameyi doldurmadan önce iş sözleşmenizi bir kez daha gözden geçirin .

Hangi Çalışanlar Kart Alamaz?

Medya alanında hizmet vermeyen özel sektör şirketlerinin , kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının ve Türkiye'deki yabancı temsilciliklerin yayın faaliyetlerinde çalışan personele kart düzenlenmez . Söz gelimi bir bankanın kurumsal dergisini hazırlayan editör, yayın faaliyeti yürütse dahi bu kartı alamaz .

Hangi Medya Kuruluşlarının Çalışanları Basın Kartı Alabilir?

Bireysel koşullar kadar kurumsal koşullar da önemlidir; başvuranın işvereni olan medya kuruluşunun da yönetmeliğin dördüncü bölümündeki nitelikleri taşıması gerekir. Buna ek olarak her kuruluş türü için kart alabilecek unvanlar ve kontenjanlar ayrı ayrı belirlenmiştir .

Gazete ve Dergiler

Basılı yayınların ; 5187 sayılı Kanun'a göre verilen beyanname ile Cumhuriyet Başsavcılığından alınan alındı belgesinin onaylı örneğini Başkanlığa iletmesi, beyannamede belirtilen aralıklarla düzenli yayımlanması , ilan ve reklam alanının yüzölçümünün üçte birini üstüne çıkmaması ve içeriklerin üçte birinden fazlasının başka yayından aynen alıntı olmaması şarttır . Kontenjan , gazetenin yüzölçümüne ve yayın periyoduna göre belirlenir ; söz gelimi yüzölçümü 0,39 metrekare veya daha az olan yerel gazetelerden başvuru alınmaz .

Haber ve Fotoğraf Ajanslarında Durum

Haber ve fotoğraf ajanslarının ; düzenli yayın yapması, kadrosunda daha önce kart taşımış ve 5953 sayılı Kanun kapsamında çalışan en az beş gazeteci çalıştırması ve yaygın ya da bölgesel bir süreli yayınla ücretli haber satış sözleşmesi bulunması şarttır. Geniş abone ağına ve en az on deneyimli gazeteciye sahip büyük ajanslarda kontenjan sınırı bulunmaz.

RTV Kuruluşları

Yayın kuruluşlarının 6112 sayılı Kanun'a uygun yayın izinlerine sahip olması ve düzenli yayın yapması aranır. Ülke genelinde yayın yapan kuruluşlarda kontenjan sınırı yoktur ; bölgesel televizyonlarda yönetim kurulu başkanı ile 19, yerel televizyonlarda 10, bölgesel radyolarda 7, yerel radyolarda ise 2 çalışana kart düzenlenir. Haber alanında çalışmayanlara, sayılan unvanları taşısalar bile kart düzenlenmez .

Dijital Yayıncılar: İnternet Haber Siteleri

Dijital haber sitelerinin ; beyanname ve alındı belgesini Başkanlığa vermesi , haber paylaşımı amacına yönelik kurulmuş olması, yayının kesintisiz erişime açık olması , özgün ve güncel günlük haber ya da yorum barındırması ve sayfa içeriklerinin başka yayından aynen alıntı barındırmaması gerekir . Kontenjan, 5953 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalı çalışan sayısına bağlıdır :

  • Dört sigortalı gazeteci çalıştıran sitelerde sahibi ile 4 çalışan
  • 5 ile 9 arası sigortalı çalışana sahip sitelerde imtiyaz sahibi artı 9 çalışan
  • 10 veya daha çok sigortalı çalıştıran sitelerde kota bulunmaz

İnternet sitelerine özgü unvan listesinde geleneksel unvanlara ek olarak video editörü, sosyal medya editörü, haber kameramanı ve haber spikeri gibi yeni medya unvanları da yer alır .

Adım Adım Basın Kartı Başvurusu

Başvuru dijital olarak yapılır, İletişim Başkanlığı bölge müdürlüklerince incelenir ve genel hatlarıyla aşağıdaki sırayı izler :

  1. Doğru türü seçin: Bir kuruluşta çalışıyorsanız göreve bağlı, işten yeni ayrıldıysanız serbest, 18 yılı doldurduysanız sürekli karta bakın.
  2. Ön hazırlık yapın: Fotoğraf, altı aylık mesleki çalışma belgesi ve fikir işçisi sözleşmenizi dijital olarak hazırlayın.
  3. Beyannameyi doldurun: İletişim Başkanlığının internet sitesindeki başvuru beyannamesini elektronik ortamda eksiksiz doldurun ve belgeleri sisteme yükleyin.
  4. Kurum onayını alın: Beyanname çıktısı, medya kuruluşunun sahibi veya ticaret sicilinde kayıtlı yetkilisi tarafından onaylanır; sisteme kayıtlı kuruluşlarda onay elektronik yapılır.
  5. Ön inceleme: Bölge müdürlüğü dosyanızı kontrol eder ve gerekirse Adli Sicil, SGK, Basın İlan Kurumu gibi kurumlardan bilgi toplar.
  6. Nihai karar: Şartları taşıdığı görülen başvurular Komisyona iletilir ve karar burada çıkar.
  7. Son adım: Kart, olumlu kararın ardından basılır ve belirlenen teslim yöntemiyle size iletilir.

Şartları karşılamadığı tespit edilen talepler Başkanlıkça reddedilir ve durum beyannamede verilen iletişim bilgileri kullanılarak başvurana bildirilir. Eksikler giderildiğinde yeniden başvuru mümkündür .

Yurt dışındaki Türk medya mensupları, başvuru evraklarıyla birlikte bulundukları ülkedeki büyükelçilik veya başkonsolosluktan alınan teyit yazısını Başkanlığa göndererek başvurur . Yabancı medya mensupları ise Başkanlığın sitesindeki ayrı bir elektronik formu kullanır ; görevlendirme belgesi, basın vizesi veya çalışma vizesi, takdim mektubu, pasaport fotokopisi ve vesikalık fotoğraf istenir .

Basın Kartı Komisyonu Nasıl Karar Verir?

Kartlarla ilgili nihai kararı veren Komisyon, kamu, meslek kuruluşları, sendikalar ve akademi temsilcilerinin bir araya geldiği bir yapıyla toplam 19 üyeden teşekkül eder. Üyelerin görev süresi iki yıldır.

  • Komisyon yılda en az üç kez olağan olarak toplanır; gerektiğinde olağanüstü toplantı da yapılabilir.
  • En az 13 üye ile toplanılır; ses ve görüntülü uzaktan katılım da geçerlidir.
  • Karar için katılanların salt çoğunluğu yeterlidir; çekimser kalmak mümkün değildir.
  • Başvurular, toplantı tarihinden en geç beş gün önce kesinleştirilip üyelerle paylaşılır.
  • Ret kararlarının gerekçeleri tutanağa eklenir.

Komisyon değerlendirmede adayın mesleki üretimine, eserlerine ve aldığı ödüllere ek olarak işvereni olan yayın organının durumunu da inceler. Dijital yayıncı çalışanlarının başvurularında sitenin tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayıları da hesaba katılır . Bu yüzden trafiği düşük bir sitede çalışmak, kurumsal kriterler tamam olsa bile kararı zorlaştırabilir.

Basın Kartının Sağladığı Haklar ve Kolaylıklar

Kartın sağladığı başlıca avantaj, gazetecilik faaliyetinin resmî bir kimlikle desteklenmesidir. Buna ek olarak mevzuatta açıkça düzenlenmiş bazı kolaylıklar bulunur :

  • Basın trafik kartı: Talep eden kart sahipleri basın trafik kartı alabilir; kullanım esasları Başkanlık ve İçişleri Bakanlığınca ortaklaşa belirlenir.
  • Hizmet damgalı pasaport: Yurt dışına görevle giden kart sahibi gazeteciler ve Türkiye'de yaşayan sürekli kart sahipleri belirli usullerle hizmet damgalı pasaport talep edebilir.
  • Resmî tanınırlık: Kart, resmî ve özel kurumların kabul etmek zorunda olduğu bir kimliktir.
  • Haber takibinde kolaylık: Resmî etkinlik, basın toplantısı ve protokol alanlarında akreditasyon süreçleri çoğu zaman bu kart üzerinden yürür.

Burada sık yapılan bir karıştırmaya dikkat çekelim: Kıdem tazminatı, yıllık ücretli izin, ihbar süresi gibi gazeteci hakları kart sahipliğinden değil , 5953 sayılı Kanun kapsamındaki hizmet ilişkisinden kaynaklanır . Henüz kart almamış bir fikir işçisi de bu haklardan yararlanır . Bazı kurum ve belediyelerin kart sahiplerine sunduğu indirim veya ücretsiz hizmetler ise yerelden yerele değişir ; güncel durumu ilgili kurumdan öğrenmeniz gerekir .

Basın Kartı Kaç Yıl Geçerli? Yenileme ve Kayıp Durumu

Yürürlükteki kurallara göre basılan kartın geçerlilik süresi 10 yıldır . Süresi dolan kartlar, sahibinin şartları taşımaya devam etmesi kaydıyla ayrı bir Komisyon kararına gerek kalmadan Başkanlıkça yenilenebilir . Sürekli nitelikteki kart ise ömür boyu taşınır; kartın fiziksel olarak tazelenmesi gündeme gelebilir .

Kartınızı kaybettiğinizde veya kart yıprandığında Başkanlığa başvurarak yeni kart alabilirsiniz. Kayıp durumunda başvuruya kaybı belirten tutanak veya kayıp ilanının yer aldığı gazete nüshası ile hâlen çalışıldığını gösteren bir belge konur. Dikkat edilmesi gereken sınır şudur: kayıp veya yıpranma nedeniyle yenileme başvurusu bir yılda azami iki kez yapılabilir .

Ücret konusunda yönetmelik, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli istenebileceğini düzenler. Güncel tutar Başkanlıkça belirlendiği için , resmî duyuruları takip etmeniz önerilir.

Basın Kartı Ne Zaman İade Edilir veya İptal Edilir?

Çalışılan yer veya unvan değiştiğinde, bu durum değişiklik tarihinden itibaren bir ay içinde hem basın mensubu hem de medya kuruluşu sahibi tarafından Başkanlığa yazılı olarak iletilmelidir. Kart ayrıca; iş yeri veya unvan değişikliği, işten ayrılma ve iptal hâllerinde otuz gün içinde Başkanlığa teslim edilir. İade edilmesi gereken eski kart teslim edilmedikçe yeni başvuru işleme alınmaz .

Başkanlık kartı şu hâllerde iptal eder:

  • Gerekli şartların hiç olmadığının veya zamanla ortadan kalktığının belirlenmesi
  • İşveren medya kuruluşunun aranan nitelikleri yitirmesi
  • Kartın başka birine kullandırıldığının tespit edilmesi
  • Basın ahlak esaslarının ihlali üzerine Komisyonca iptale karar verilmesi

Basın ahlak esaslarına aykırılık gerekçesiyle kartı iptal edilen kişiye , kartın iade edildiği tarihten itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeniden kart verilmez . İhlalin ağırlığına göre Komisyon iptal yerine uyarı kararı da verebilir . Ayrıca resmî karta benzer kart düzenleyen veya kullananlar hakkında savcılığa suç duyurusu yapılır ; ilgililere soruşturma ya da kovuşturma kesinleşinceye kadar kart verilmez .

Herkes Gazeteci Değil: Özel Statüler ve Farklı Kurallar

Kart alabilecekler muhabir ve editörlerle sınırlı değildir; süreli yayın sahipleri, enformasyon görevlileri ve belirli get more info meslek kuruluşlarının yöneticileri de başvuru yapabilir . Bu grupların her biri için farklı belge ve şartlar uygulanır.

Kamuda Enformasyon Görevi Yapanlar

Kamu kurumlarının enformasyon hizmetlerinde görev yapan çalışanlar , enformasyon görevlisi unvanıyla karta başvuru yapabilir . Başvuru formunun üst yönetici tarafından onaylanmış olması ve fiilen enformasyon hizmetinde çalışıldığını belgeleyen görev yazısının ibraz edilmesi zorunludur . Komisyon bu başvurularda görevin gerçekten medya ile ilgili olup olmadığına dikkat eder ; unvanın kâğıt üzerinde uygun olması tek başına yetmez .

Süreli Yayın Sahipleri ile RTV Yönetim Kurulu Başkanları

Yayın sahipleri, tüzel kişi temsilcileri ve radyo-televizyon yönetim kurulu başkanları da kart alabilir . Bu kişilerde 5953 sayılı Kanun'a uygun sözleşme ile medya dışında ticari faaliyette bulunmama şartları aranmaz ; fakat yaş, eğitim ve adli sicil gibi öteki şartlar geçerliliğini korur .

Meslek Örgütü Yöneticileri

Medya sektöründe çalışmaları koşuluyla sendikaların ve kamu yararına çalıştığı tespit edilen dernek ile vakıfların yönetim kadroları da kart alabilecekler arasında sayılmıştır . Diğer taraftan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yayın faaliyetlerinde çalışanlara bu imkân tanınmaz.

Kurumların Denetimdeki Sorumlulukları

İletişim Başkanlığı, verilen kartların hâlâ geçerli olup olmadığını periyodik olarak inceler. İşveren kuruluşlar, istenmesi hâlinde kart sahibi çalışanlarının adı-soyadı, unvanı, kart numarası ve sözleşme bilgilerini içeren onaylı listeyi iletmekle yükümlüdür . Denetim sırasında mesleki çalışmalar da sorulabilir; usulüne uygun bildirim yapmayan kuruluş sahibi uyarı alır.

Başvurmadan Önce Kontrol Etmeniz Gerekenler

Sisteme girmeden önce şu maddeleri baştan sona kontrol etmeniz, zaman kaybını ciddi biçimde engeller:

  • Yaş ve eğitim şartlarını sağlıyorum.
  • Sabıka kaydımda yönetmelikte sayılan suçlardan bir hüküm yok.
  • Sözleşmem 5953 sayılı Kanun'a uygun düzenlendi ve SGK kaydım bu doğrultuda yapıldı.
  • Altı aylık mesleki çalışma belgemi dijital olarak topladım.
  • Yayın organımın yönetmelikteki nitelikleri taşıdığını teyit ettim.
  • Unvanım, kuruluş türüme göre kart alabilecek unvanlar listesinde yer alıyor.
  • Önceki kartım iade edildi, iş değişikliği bildirimlerim tamam.

Listedeki maddelerden biri bile eksikse , eksiği giderdikten sonra başvuru yapmak zaman kazandırır. Çünkü olumsuz sonuçlanan bir talep yeniden başvuru hakkı tanısa da bir sonraki Komisyon toplantısını beklemenizi gerektirir.

Ret Almamak İçin Kaçınılması Gereken Hatalar

Ret kararlarının önemli bir kısmı , aslında önlenebilir hatalardan ileri gelir. En sık karşılaşılan sorunlar ve yapılması gerekenler aşağıdadır:

  • Hatalı sözleşme → Çalışma ilişkinizin 5953 sayılı Kanun'a göre kurulduğunu işvereninizle teyit edin.
  • Yetersiz mesleki çalışma belgesi → En az altı aylık döneme yayılan, imzalı ve tarihli haber örneklerini yükleyin.
  • Kurumsal eksiklik → İşvereninizin beyanname, düzenli yayın ve asgari çalışan şartlarını karşıladığını doğrulayın.
  • Bir aydan uzun çalışma boşluğu → İş değiştirirken arayı bir ayı geçirmeyin; geçecekse serbest kart seçeneğini değerlendirin.
  • Değişikliği bildirmemek → Unvan ya da iş yeri değiştiğinde bir aylık süreyi kaçırmayın.
  • İade edilmeyen kart → Eski kart geri verilmeden yeni talep değerlendirilmez, iadeyi öncelikle tamamlayın.

Somut bir senaryo düşünelim: Bölgesel bir televizyonda kameraman olarak çalışan bir gazeteci, işten çıkışının ardından iki ay sonra yeni bir yayında göreve başlıyor. Arada bir aylık süre aşıldığı için ara vermeden çalışma koşulu ihlal edilmiş oluyor . İşten ayrılış tarihinden itibaren bir ay içinde serbest karta başvurulsaydı , sürekliliğini koruyabilirdi .

İnternet Haber Sitenizin Çalışanları Kart Alabilir mi?

2022'deki yasal düzenlemeden bu yana internet haber siteleri resmen süreli yayın statüsüne kavuştu ve dijital yayıncıların gazetecileri de kart alabilir duruma geldi. Fakat her haber sitesi doğrudan bu hakka sahip değildir . Kadronuzun kart alabilmesi için şunlara dikkat etmeniz gerekir :

  1. Beyanname verin: Sitenin yayına başlamadan önce Cumhuriyet Başsavcılığına beyanname verilmesi ve alındı belgesinin Başkanlığa iletilmesi gerekir.
  2. Şeffaf künye: Yayın sorumlularını gösteren künye sayfasını kolay erişilebilir yapın.
  3. Asgari kadro: Kontenjanın başladığı eşik, 5953 kapsamında dört sigortalı çalışandır.
  4. İçerik kalitesi: Günlük, özgün ve kaynağı belirtilmiş haberlerle yayın yapın.
  5. Erişilebilirlik: Mücbir sebepler dışında sitenin sürekli açık kalmasını sağlayacak sunucu altyapısı seçin.
  6. Trafik ve okur: Komisyon tekil ziyaretçi ve sayfa görüntülenme sayılarını da değerlendirdiği için okur kitlenizi düzenli büyütün.

Bir internet haber sitesi için sayılan koşulların büyük bölümü, sitenin teknik altyapısıyla yakından bağlantılıdır . Mevzuata uygun künye, istikrarlı yayın ve izlenebilir okur verisi, yayıncı açısından günlük işin bir parçası olmalıdır .

Basın Kartı SSS

Basın kartı almak için üniversite mezunu olmak gerekir mi?

Lisans diploması aranmaz. Yönetmelik eğitim şartı olarak lise veya dengi okul mezuniyetini arar ; yani lise mezunları da başvuru yapabilir . Yine de Komisyon üretiminizi ve mesleki birikiminizi dikkate alır ; özenle hazırlanmış bir portfolyo diploma kadar değerlidir.

Basın kartı başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?

Mevzuatta belirli bir süre yazmaz. Talebiniz önce bölge müdürlüğünde incelenir, ardından Komisyon gündemine alınır . Komisyon yılda en az üç kez olağan toplandığı için bekleme süresi toplantı takvimine göre değişir .

Freelance gazetecilere kart verilir mi?

Bazı durumlarda evet. Serbest basın kartı, en az bir yıllık çalışma sonrası işinden ayrılıp süresinde başvuranlara ve temsilcilikçe doğrulanan yurt dışındaki serbest Türk gazetecilere düzenlenir. Kurumsal geçmişi bulunmayan Türkiye'deki serbest çalışanlar bakımından bu seçenek uygulanmaz.

Kişisel blog veya YouTube kanalı ile kart alınır mı?

Kendi adına yayın yapan içerik üreticileri, yalnızca bu faaliyetle karta hak kazanamaz . Resmî kart, 5187 veya 6112 sayılı Kanun'a göre faaliyet gösteren bir medya kuruluşuna bağlı çalışmayı ya da yönetmelikte sayılan diğer statüleri şart koşar . Öte yandan şartları taşıyan bir internet haber sitesinde sosyal medya editörü sıfatıyla çalışan biri karta başvurabilir .

Basın kartı başvurusu için ücret ödenir mi?

Düzenleme, kartın maliyetini aşmamak kaydıyla kart bedeli ile basım ve dağıtım için hizmet bedeli alınabileceğini düzenler. Tutar ve ödeme yöntemi Başkanlıkça ilan edilir; bu yüzden geçerli tutarı başvuru sistemi veya resmî duyurulardan öğrenebilirsiniz .

Basın kartı iptal edilirse ne olur?

İptale yol açan sebep giderildiğinde yeniden başvuru yapılabilir . Yalnız basın ahlak esaslarına aykırılık nedeniyle iptal edilen kartlarda, kartın iade tarihinden itibaren bir yıllık süre tamamlanmadan yeni kart verilemez. Yönetmelikte sayılan suçlardan hüküm giyenlerde ise Adli Sicil Kanunu'ndaki silinme veya arşiv işlemleri tamamlanmadıkça kart düzenlenmez .

Yabancı medya mensuplarına hangi kart verilir?

Evet, alabilirler. Görev alanı Türkiye'yi kapsayanlara süreli, kısa süreliğine haber amacıyla gelenlere ise geçici basın kartı verilir. Her iki kartta da çalışma izni ile görevlendirme ve takdim belgeleri aranır ; yabancı medya mensuplarına sürekli kart ve basın trafik kartı verilemez.

Basın kartı; doğru türün seçilmesi, kişisel ve kurumsal şartların birlikte sağlanması ve belgelerin eksiksiz hazırlanmasıyla alınabilen resmî bir gazeteci kimliğidir. Beyannameyi doldurmadan önce sözleşmenizin 5953 sayılı Kanun'a uygunluğunu , işvereninizin kurumsal şartlarını ve mesleki çalışma örneklerinizi netleştirmeniz, olumsuz sonuç ihtimalini büyük ölçüde azaltır .

Başvuru adımlarını, kart sorgulamayı ve yenileme işlemlerini daha ayrıntılı incelemek isterseniz basın kartı rehberine göz atabilirsiniz . Resmî işlemler için mutlaka İletişim Başkanlığının resmî kanallarını takip edin; bu rehberdeki açıklamalar bilgilendirme amaçlıdır ve avukat görüşünün yerini tutmaz.

basın kartı, sarı basın kartı, basın kartı başvurusu, basın kartı şartları, göreve bağlı basın kartı, sürekli basın kartı, serbest basın kartı, İletişim Başkanlığı, Basın Kartı Komisyonu, internet haber sitesi basın kartı, basın trafik kartı, gazeteci kartı

Report this page